FDI Nhật Bản vào VN: khi “người khổng lồ” quan ngại


25-1-2013 (VF) – Trong những năm gần đây, đầu tư của Nhật Bản vào Việt Nam liên tục tăng, đặc biệt trong 2 năm 2011 và 2012. Hơn 65% DN Nhật Bản có dự định mở rộng sản xuất, kinh doanh tại Việt Nam trong vài năm tới. Mặc dù vậy, các DN Nhật Bản vẫn đang quan ngại một số vấn đề khi đầu tư vào thị trường Việt Nam đối với tương lai lâu dài (VnExpress, 23-1).

Vấn đề tăng lương cho lao động:

Mức lương trung bình của công nhân làm việc cho các doanh nghiệp Nhật Bản ở Việt Nam là 145 USD/tháng, bằng một nửa mức lương ở Thái Lan và thấp hơn 1,7 lần so với Philippines. Tuy nhiên, theo JETRO, Cơ quan Xúc tiến thương mại đầu tư Nhật Bản, tốc độ tăng lương tại Việt Nam trong vài năm gần đây luôn cao nhất trong khu vực, với tỷ lệ 19,7% trong năm 2012 và có thể đạt 17,5% trong năm 2013.

Áp lực tăng lương cho người lao động  khiến cho phí nhân công ở Việt Nam tăng cao. Do đó, nếu mức lương cho công nhân tiếp tục tăng thì đây sẽ là một quan ngại cho các NĐT đầu tư vào Việt Nam (Người lao động, 23-1).

Hiện nay, Philippines và Campuchia là những nước có tỷ lệ lo ngại về tăng tiền lương thấp nên đang được các NĐT Nhật Bản chú ý, đặc biệt là Campuchia với mức lương nhân công chỉ bằng một nửa Việt Nam (Kinh tế và Dự báo, 24-1).

Tỷ lệ nội địa hóa nguyên vật liệu, linh kiện: thấp

Việt Nam phải nhập khẩu rất nhiều nguyên liệu sản xuất và phụ tùng từ Trung Quốc, Nhật Bản, và các nước ASEAN. Do đó, tỷ lệ nội địa hóa tại Việt Nam ở mức khá thấp, chỉ  27,9% so với mức 47,8% là mức bình quân chung. So với Trung Quốc và một số nước trong khu vực Đông Nam Á, tỷ lệ này còn thấp hơn nhiều (VnExpress, 23-1).

Bên cạnh đó, năng lực, ý thức của người lao động địa phương, việc tuyển dụng lao động có trình độ, khó khăn trong việc tuyển chọn nhân tài ứng cử làm lãnh đạo, hay thủ tục hải quan phức tạp cũng được các NĐT Nhật Bản cho là những vấn đề lớn đang tồn tại ở Việt Nam.

Theo JETRO, có tới 60,5% DN Nhật Bản than phiền về năng lực, ý thức của người lao động tại địa phương và 54,7% DN Nhật Bản gặp khó khăn trong việc tuyển dụng nhân tài ứng cử làm lãnh đạo (Kinh tế và Dự báo, 24-1).

Vì vậy, để giúp Việt Nam giải quyết được các bài toán trên và thu hút thêm nhiều đầu tư nước ngoài vào Việt Nam, các NĐT Nhật Bản cho rằng (Người lao động, 23-1):

  •  Việt Nam cần thu hút được các DN có trình độ kỹ thuật và công nghệ cao vào trong nước để giúp Việt Nam sản xuất được những sản phẩm có giá trị gia tăng cao và Việt Nam có thể học hỏi kỹ thuật từ các DN nước ngoài, qua đó tăng tỷ lệ nội địa hóa nguyên vật liệu và linh kiện.
  • Việt Nam cần có lộ trình tăng lương phù hợp, vừa bảo đảm quyền lợi của người lao động vừa duy trì được lợi thế cạnh tranh trong thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài.

__________
* Liên quan: