Toàn cảnh kinh tế 15-12-2012: “Giả tạo”


15-12-2012 (VF) — Những quan sát chính rút ra từ dòng thời sự theo ngày của VietFin.net, được cập nhật liên tục từ sáng tới khuya.

* Đáng chú ý trong ngày:

  • Chính phủ VN cho rằng thu nhập bình quân đầu người của VN tăng cao là giả tạo do lạm phát
  • Ngày 14-12, Văn phòng Chủ tịch nước đã công bố Lệnh của Chủ tịch nước công bố chín Luật, ba Nghị quyết và một Pháp lệnh

DIỄN BIẾN NỘI ĐỊA

* Ngân hàng:

Bối cảnh hiện nay đang hội đủ điều kiện để giảm lãi suất (lợi suất trái phiếu chính phủ có xu hướng giảm, lạm phát được kiểm soát, tiền gửi huy động được vẫn cao, dự trữ ngoại hối tăng lên), tuy nhiên hạ lãi suất chưa phải là liệu pháp then chốt để cứu doanh nghiệp theo các chuyên gia. Vấn đề hiện nay là nhu cầu vay vốn của doanh nghiệp do nếu sản phẩm không có sức tiêu thụ, thì doanh nghiệp cũng không có nhu cầu vay (DĐDN, 15-12).

Theo một chuyên gia, dự trữ ngoại hối giống như “bồ thóc” mà đối tác nước ngoài sẽ nhìn vào khi VN ra thị trường quốc tế đàm phán huy động vốn. Năm 2012, sau khi sụt giảm nhanh và mạnh kể từ sau thời điểm công bố mức 20,7 tỷ USD nói trên, dự trữ ngoại hối của Việt Nam đã tăng mạnh trở lại. Con số mua vào năm nay ước khoảng hơn 10 tỷ USD. Tổng thể, một số tổ chức trong và ngoài nước ước tính hiện có thể đã đạt trên 20 tỷ USD (VnEconomy, 15-12).

* Bất động sản

Theo ông Trần Bắc Hà, Chủ tịch HĐQT Ngân hàng BIDV: để có thể cứu được bất động sản, vấn đề mấu chốt cần cơ chế chính sách có tính ổn định cao. Ngoài ra, nên hạ lãi suất cho vay ở mức chỉ bằng 2/3 lãi suất huy động khoảng 5 -6%/năm trên lãi suất huy động 8%/năm. Ngoài ra, trước đây theo quy định của NHNN, các ngân hàng áp tỷ lệ dư nợ tín dụng cho bất động sản ở mức 16% tuy nhiên mới đây bất động sản đã được loại ra khỏi lĩnh vực phi sản xuất vì vậy không nên quy định room tín dụng cho bất động sản và không nên quản lý tín dụng bất động sản nữa (VnMedia, 15-12).

Thực hiện Nghị quyết 13/NQ-CP, 11T.2012, Bộ tài chính đã thực hiện gia hạn tiền sử dụng đất cho trên 340 doanh nghiệp, với số tiền gần 2.470 tỷ đồng. Đồng thời, giảm 50% tiền thuê đất năm 2012 cho khoảng 3.610 doanh nghiệp, với số tiền 445 tỷ đồng (VnMedia, 14-12).

Theo một lãnh đạo của Tập đoàn Nam Cường: kiến nghị các ngân hàng cần hạ lãi suất cho vay xuống 10% thay vì 18% như hiện nay; giảm thuế thu nhập DN xuống còn 15%, giảm thuế VAT cho người mua nhà ở thương mại còn 5%… Nếu cộng các yếu tố trên thì giá nhà ở TM đã có thể giảm được từ 25-30% (TTVN, 15-12).

Theo quy hoạch phát triển ngành du lịch của Hà Nội đến năm 2020, tầm nhìn 2030, thành phố sẽ phát triển nhiều sản phẩm du lịch như sinh thái, làng nghề, nghỉ dưỡng, vui chơi giải trí… để cung cấp sản phẩm du lịch đa dạng-chất lượng cao phục vụ khách hàng và trở thành trung tâm du lịch của cả nước và khu vực (VnEconomy, 14-12).

* Tiền tệ:

8:45 sáng, giá vàng SJC tại TP HCM giao dịch ở 46,62 – 46,77 triệu đồng/lượng (mua vào – bán ra), giảm nhẹ 10 nghìn đồng/lượng so với chốt phiên hôm qua. Giá vàng SJC tại Hà Nội giao dịch ở 46,62 – 46,79 triệu đồng/lượng (mua vào – bán ra). So với cuối tuần trước, giá vàng SJC giảm 150 nghìn đồng/lượng (gafin, 15-12).

Giá vàng thế giới cũng giảm trong tuần thứ 3 liên tiếp do nỗi lo về tài khóa của Mỹ. Các lãnh đạo chưa đạt được thỏa thuận nào để giải quyết vách đá tài khóa và năm tới đang tiến đến gần. Theo Kitco, giá vàng thế giới hiện là 1.696,2 USD/oz, quy đổi ra tiền VND là 42,6 triệu đồng/lượng. (gafin, 15-12).

* Vĩ mô:

Thu nhập bình quân đầu người ở VN hiện nay đã vượt ngưỡng 1.260 USD, nên về mặt kỹ thuật VN đã không còn thuộc nhóm được vay vốn giá rẻ từ Hiệp hội Phát triển Quốc tế (IDA) thuộc World Bank. Tuy nhiên, Chính phủ VN cho rằng thu nhập bình quân đầu người của VN tăng cao là giả tạo do lạm phát. Chính phủ cho rằng tỉ lệ người nghèo của Việt Nam vẫn là rất cao trên thế giới và quá trình xóa đói giảm nghèo của VN tuy đạt được những thành công, nhưng VN vẫn đang đứng thứ 11 thế giới về số lượng người nghèo (VnExpress, 15-12).

Hiện tượng chuyển ra đã xảy ra cả chục năm nay, ngoài gây thất thu lớn cho ngân sách còn xâm hại trực tiếp đến quyền lợi cổ đông nhỏ, ảnh hưởng đến người tiêu dùng, giá thành sản phẩm… Trong khi đó, đến nay văn bản dưới luật duy nhất có đề cập đến việc xử lý hành vi này là thông tư số 117/2005/TT-BTC nhưng cũng chỉ ở mức “Hướng dẫn thực hiện việc xác định giá thị trường trong giao dịch kinh doanh giữa các bên có quan hệ liên kết” mà hình thức xử phạt doanh nghiệp vi phạm chỉ là “nộp thuế và nộp phạt” (mục C điểm 3.2). Để xử lý và ngăn chặn tình trạng chuyển giá, cơ quan chức năng cần sớm nghiên cứu bổ sung định nghĩa về hành vi chuyển giá theo hướng xem chuyển giá là tội hình sự, hình phạt chí ít cũng như tội trốn thuế nhưng ở tình tiết tăng nặng (Tuổi trẻ, 15-12). Xem thêm chi tiết Chuyển giá: vấn nạn cần giải quyết

Ngày 14-12, Văn phòng Chủ tịch nước đã công bố Lệnh của Chủ tịch nước công bố chín Luật, ba Nghị quyết và một Pháp lệnh (VN+, 15-12).

  • Các Luật được công bố gồm: Luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật điện lực; Luật Hợp tác xã; Luật xuất bản; Luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật phòng, chống tham nhũng; Luật Thủ đô; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Luật sư; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật thuế thu nhập cá nhân; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý thuế; Luật dự trữ quốc gia.
  • Ba Nghị quyết gồm: Nghị quyết về việc lấy phiếu tín nhiệm, bỏ phiếu tín nhiệm đối với những người giữ chức vụ do Quốc hội, Hội đồng Nhân dân bầu hoặc phê chuẩn; Nghị quyết tổ chức lấy ý kiến nhân dân về dự thảo sửa đổi Hiến pháp 1992; Nghị quyết về việc tiếp tục thực hiện thí điểm chế định Thừa phát lại.
  • Pháp lệnh sửa đổi bổ sung một số điều của Pháp lệnh quy định danh hiệu vinh dự Nhà nước “Bà mẹ Việt Nam anh hùng.

* Nông nghiệp:

Hiện nay, mặc dù thi trường tiêu thụ cá tra ở một số nước có dấu hiệu tăng trưởng nhưng giá thu mua cá tra tại các tỉnh thành ĐBSCL lại sụt giảm còn 20.500 – 21.700 đồng/kg do hàng tồn kho lớn. Với mức giá này, người nuôi lỗ từ 3.000 – 3.300 đồng/kg. Nguyên nhân là do thị trường tiêu thụ khó khăn, các Doanh nghiệp gặp khó khăn về vốn, giá điện nước, xăng dầu, thức ăn chăn nuôi liên tục tăng (Thanh niên, 15-12).

Mặc dù một số ngành hàng xuất khẩu nông sản công bố giữ vị trí đầu thị trường thế giới về sản lượng nhưng chất lượng và giá trị sản phẩm lại không cao. Nguyên nhân là do phần lớn nông dân sản xuất tự phát nên chất lượng sản phẩm không đạt tiêu chuẩn an toàn vệ sinh thực phẩm; do đó giá bán không cao, kim ngạch thu về thấp nên thu nhập của người nông dân cũng thấp (Pháp Luật TPHCM, 15-12).

* Thông tin thị trường/doanh nghiệp khác:

Phó Chủ tịch Hiệp hội Dệt may VN Đặng Phương Dung: chi phí năng lượng của dệt may VN chiếm tới 10-12% tổng chi phí sản xuất sản phẩm, cao gần gấp đôi so với các nước láng giềng như Thái Lan, Trung Quốc… Vì vậy, cần có giải pháp tiết kiệm năng lượng nhằm nâng cao hiệu quả cạnh tranh của ngành.

Đến hết tháng 11.2012, kim ngạch xuất khẩu dệt may cả nước đạt 15,4 tỉ USD, chiếm tỷ trọng 16% tổng kim ngạch xuất khẩu cả nước (Thanh niên 15-12).

Xã hội:

Kể từ ngày 1-1-2013, giá vé các tuyến xe buýt có trợ giá của TP.HCM sẽ đồng loạt điều chỉnh theo hướng tăng từ 1.000 – 2.000 đồng/lượt vé. Theo Sở GTVT, mục tiêu tăng giá vé lần này là nhằm tăng nguồn thu, giảm mức trợ giá xe buýt hàng năm từ ngân sách thành phố đang tăng quá cao (Dân trí, 14-12).

Chi cục Bảo vệ Thực vật Hà Nội cho biết đã từng phát hiện một số vụ dùng hóa chất không tên tuổi phun tẩm cho chuối và đu đủ chín đẹp. Do đó, Hà Nội hiện đang thí điểm hình thành thương hiệu chuối và đu đủ an toàn, dấm bằng cách truyền thống và sẽ được dán đai niêm phong theo thiết kế khi bán ra thị trường (VTC News, 13-12).

VIỆT NAM HƯỚNG TỚI THỊ TRƯỜNG TOÀN CẦU

* Hiệp ước:

Ngày 13-12, Bộ trưởng bộ Giao thông vận tải và đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam đã ký Hiệp định sửa đổi Hiệp định Vận tải hàng không giữa hai nước. Tại lần sửa đổi này, về cơ bản hai bên nhất trí giữ nguyên các điều khoản đã ký tại hiệp định sửa đổi hiệp định Vận tải hàng không lần trước, có hiệu lực đến tháng 3.2012. Điểm khác biệt duy nhất của hiệp định sửa đổi lần này là hiệu lực được xác định là “không thời hạn” (SGTT, 15-12).

* Địa kinh tế:

Sau khi OPEC quyết định giữ nguyên mức sản lượng dầu mỏ ở mức 30 triệu thùng/ngày, các nhà phân tích cho rằng OPEC có thể giảm sản lượng vào năm 2013 do giá dầu có nguy cơ giảm, trước sản lượng tăng cao từ Mỹ và nhu cầu về năng lượng tăng chậm (VN+, 14-12).

Theo HSBC và Markit Economics, PMI sơ bộ của Trung Quốc sẽ đạt 50,9 trong tháng 12, tăng nhẹ so với mức 50,5 trong tháng 11. Chỉ số chính thức sẽ được công bố ngày 31-12 (VnExpress, 15-12).

Moody’s dành cho Thụy Điển xếp hạng Aaa do các chính xách kinh tế hiệu quả của nước này trong việc giảm nợ công, trong khi khủng hoảng nợ công đang lan rộng ở hầu hết các nền kinh tế lớn nhất thế giới (VN+, 15-12).

Theo Bộ Lao động Mỹ, chỉ số giá tiêu dùng tháng 11 của Mỹ giảm 0,3% do giá gas giảm. CPI tháng 11 giảm chủ yếu do giá gas giảm 7,4%, giảm mạnh nhất kể từ tháng 12/2008. Đây là mức giảm mạnh nhất kể từ tháng 5. Lạm phát giá giảm sẽ tạo điều kiện để Fed duy trì chính sách tiền tệ  cực kỳ lỏng nhằm thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Đầu tuần này, Fed quyết định duy trì lãi suất siêu thấp cho đến khi tỷ lệ thất nghiệp về ít nhất 6,5% và lạm phát không quá 2,5% (Gafin, 14-12).

* Địa chính trị:

Bộ Ngoại giao Nga đã xây dựng dự thảo Khái niệm chính sách đối ngoại của Nga nhằm thực hiện những sáng kiến mà Tổng thống Nga đưa ra trong chiến dịch tranh cử. Theo Ngoại trưởng Nga, nội dung văn kiện hiệu chỉnh Khái niệm chính sách đối ngoại của Nga sẽ vẫn duy trì những nguyên tắc cơ bản của ngành ngoại giao Nga được soạn thảo năm 2000 (TTXVN, 14-12)

Ngày 14-12, Nga tuyên bố Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc phải phản ứng với vụ phóng tên lửa của Triều Tiên. Phía Nga cho rằng, việc trình lên Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc về các hành động tiếp theo liên quan đến vụ phóng tên lửa của Triều Tiên là hoàn toàn cần thiết (VN+, 15-12).

Mặc dù biết tin chính phủ của Tổng thống Syria có thể thất bại trong việc trấn áp lực lượng chống đối, Nga một lần nữa tuyên bố không thay đổi lập trường về vấn đề Syria. Nga cho biết: “Về vấn đề Syria, Nga ủng hộ để đẩy nhanh việc thực hiện một số thỏa thuận đã đạt được tại Geneva vào ngày 30-6 vừa qua” (Reuters, 15-12).

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ đã ký lệnh triển khai 400 binh sĩ và 2 khẩu đội tên lửa đânh chặn Patriot đến Thổ Nhĩ Kỳ nhằm ngăn chặn các cuộc tấn công của Syria. Thông tin này được đưa ra sau khi Mỹ cho biết, Syria đã bắn nhiều tên lửa trong những ngày gần đây và trong bối cảnh gia tăng lo ngại Syria có khả năng phải sử dụng kho vũ khí hóa học khổng lồ của mình để chống lại lực lượng nổi dậy đang ngày càng thắng thế (VN+, 14-12).

Trước diễn biến căng thẳng trong quan hệ giữa Nhật Bản và Trung Quốc sau vụ máy bay Trung Quốc bay vào không phận quần đảo Senkaku/Điếu Ngư, phía Mỹ đã lên tiếng kêu gọi hai bên kiềm chế, giải quyết bất đồng thông qua đối thoại để không làm cho tình hình căng thẳng hơn (VOA, 14-12).

________
Liên quan: