Toàn cảnh kinh tế 9-1-2013: “Ăn xổi ở thì”


9-1-2013 (VF) — Những quan sát chính rút ra từ dòng thời sự theo ngày của VietFin.net, được cập nhật liên tục từ sáng tới khuya.

* Đáng chú ý trong ngày:

  • Cả hai sàn chứng khoán tiếp tục chuỗi ngày tăng điểm mạnh từ vài tuần nay
  • Nhiều địa phương ồ ạt phát hành trái phiếu địa phương có thể gây rủi ro nợ xấu giống ngân hàng
  • Tái cơ cấu ngân hàng tiếp tục là trọng tâm của nhiều năm tới
  • TS Võ Trí Thành: sắp tới rất nhiều khả năng sẽ có một định chế tài chính kiểu như Fannie Mae và Freddie Mac của Mỹ để cứu BĐS.
  •  Thứ trưởng Bộ GD-ĐT: môn học giáo dục kinh doanh sẽ được thực hiện đại trà, phổ cập tại 63 tỉnh, thành trong cả nước bắt đầu từ năm học 2015-2016.

DIỄN BIẾN NỘI ĐỊA

* Tài chính – Ngân hàng:

Một trong những ưu tiên của tái cơ cấu kinh tế trong năm 2013 và những năm tiếp theo vẫn là tái cơ cấu hệ thống ngân hàng. Trong bối cảnh hiện nay, việc thực hiện tái cơ cấu ngân hàng phụ thuộc rất nhiều vào khả năng giải quyết nợ xấu (VOV, 9-1).

Trong tiến trình tái cơ cấu, các nhà băng nhỏ, yếu kém rất khó thu hút cổ đông góp vốn. Vì vậy, M&A là chiến lược khả thi hơn để thực hiện tái cơ cấu. Nếu có thời gian, ngân hàng nhỏ sẽ tự tìm đối tác để M&A, nếu không NHNN sẽ can thiệp vào quá trình tái cơ cấu của họ (Người lao động, 9-1).

Sau Hà Nội và TP HCM, nhiều địa phương đã lên kế hoạch xin phát hành trái phiếu địa phương, với số vốn huy động hàng nghìn tỷ đồng để đầu tư cho phát triển. Các chuyên gia cho rằng phát hành ồ ạt nếu không kiểm soát kỹ sẽ dẫn đến nợ xấu như của ngân hàng. Theo Chính phủ, nợ công của Việt Nam năm 2012 ước khoảng 55,4% GDP, trong đó nợ địa phương mới chiếm 0,53% GDP nhưng có nguy cơ tăng trước tình trạng phát hành trái phiếu ồ ạt như hiện nay (Tiền phong, 9-1).

Theo Nghị định 24/2012 về điều kiện kinh doanh vàng, sẽ chỉ còn trên 2.450 điểm được phép mua bán vàng miếng so với trên 8.000 cửa hàng hoạt động trước ngày 10-1. Như vậy, sẽ có trên 5.500 cửa hàng phải đóng cửa (Dân Việt, 9-1).

- Xem chi tiết Tổng quan Tài chính – Ngân hàng 9-1-2013: không như mọi năm

* Tiền tệ:

8:45 sáng, giá vàng SJC tại TPHCM giao dịch ở 46,2 – 46,5 triệu đồng/lượng (mua vào – bán ra), tăng 80 nghìn đồng/lượng so với chốt phiên hôm qua. Giá vàng SJC tại Hà Nội giao dịch ở 46,2 – 46,52 triệu đồng/lượng (mua vào – bán ra).

Giá vàng thế giới giao ngay theo Kitco hiện đứng ở 1.658,8 USD/oz, quy đổi theo tỷ giá Vietcombank, vàng thế giới đang ở khoảng 41,7 triệu đồng/lượng. Chênh lệch giữa giá vàng trong nước và thế giới khoảng 4,8 triệu đồng/lượng (Gafin, 9-1).

NHNN tiếp tục ấn định tỷ giá BQ Liên ngân hàng ở mức 1 USD = 20.828 VND (SBV, 9-1).

Theo TS Nguyễn Khắc Quốc Bảo – Phó trưởng khoa Tài chính doanh nghiệp, Trường Đại học Kinh tế TPHCM: nền kinh tế tiếp tục có biểu hiện chưa tốt, vận động trì trệ, nhiều doanh nghiệp phá sản. Người có tiền tiết kiệm không biết đầu tư vào đâu vì lãi suất thấp, thị trường nhà đất chưa hồi phục, đầu tư USD cũng không phải là lựa chọn đáng chú ý nữa. Vì vậy, vàng tiếp tục nằm trong tầm ngắm của người dân trong năm 2013 (Vneconomy, 9-1).

* Bất động sản

Ông Lê Hoàng Châu, chủ tịch hiệp hội Bất động sản TP.HCM: “Bất động sản rơi vào tình trạng chết lâm sàng như bây giờ phần lớn là do các doanh nghiệp thiếu chuyên nghiệp, ăn xổi ở thì”. Ông Châu cũng cho rằng, một phần nguyên nhân của tình trạng chết lâm sàng của thị trường bắt nguồn từ sự yếu kém của công tác quản lý nhà nước (SGTT, 9-1).

Ngoài thông tin về khả năng cứu thị trường BĐS thông qua tín dụng ngân hàng, TS Võ Trí Thành, Phó Viện trưởng Viện nghiên cứu quản lý kinh tế trung ương đã tiết lộ, sắp tới rất nhiều khả năng sẽ có một định chế tài chính kiểu như Fannie Mae và Freddie Mac của Mỹ, một dạng công ty cho thuê tài chính mua nhà ở sẽ ra đời. Nguồn vốn cho tổ chức này sẽ hoàn toàn do các doanh nghiệp và ngân hàng đóng góp, không phải lấy từ vốn nhà nước (VnMedia, 8-1).

Nguồn cung văn phòng cho thuê mới dự báo sẽ còn tăng mạnh trong vài năm tới do các tòa nhà đang triển khai sẽ phải tiếp tục hoàn thành để đưa vào sử dụng. Savills Việt Nam cũng dự báo, sang năm tới, nguồn cầu văn phòng hạng A và B tại khu vực trung tâm được dự báo sẽ tiếp tục tăng 14%. Giá thuê sẽ giảm khoảng 3% so với năm 2012. Văn phòng Hà Nội đang có nguy cơ dư thừa về nguồn cung lớn trong những năm tới. Diện tích thực thuê khoảng 100.000m2 sàn mỗi năm, từ nay đến 2015 khoảng 1 triệu m2 sàn văn phòng tăng thêm, nên cần phải mất 10 năm mới tiêu thụ hết lượng cung văn phòng này (VEF, 8-1).

* Thị trường chứng khoán (HOSE/HNX):

Cả hai sàn chứng khoán tiếp tục kéo dài chuỗi ngày tăng điểm từ vài tuần nay. Xem chi tiết Vào chợ mỗi ngày TTCK 9-1-2013: Diều gặp gió

* Vĩ mô:

Sau một thời gian phải tạm ngừng triển khai do chủ đầu tư khó khăn về tài chính, năm 2012 nhiều dự án tỷ USD đã khởi động trở lại, như Dự án Tây Hồ Tây (2,5 tỷ USD), Hồ Tràm Strip (4 tỷ USD), Thép Formosa (9,8 tỷ USD)… Đặc biệt, Tokyu Bình Dương, vừa được cấp chứng nhận đầu tư, đã ngay lập tức triển khai xây dựng. Mặc dù vậy, nhiều dự án trị giá nhiều tỉ USD vẫn đang trong quá trình hoàn thành hoặc giậm chân tại chỗ (Đầu tư, 9-1).

Từ 2013, Đan Mạch thay vì hỗ trợ vốn ODA cho ngành thủy sản Việt Nam thì sẽ chuyển sang làm đối tác thương mại giữa hai nước. Giai đoạn từ 1993-2012, Đan Mạch đã hỗ trợ ODA cho ngành thủy sản của Việt Nam với tổng số tiền hơn 100 triệu USD (TBKTSG, 9-1).

Theo báo cáo của cơ quan thuế, đến hết năm 2012 ngành thuế đã thực hiện miễn, giảm, giãn thuế cho hàng trăm nghìn doanh nghiệp, hộ kinh doanh với số tiền khoảng 26.000 tỷ đồng, trong đó có 4.500 tỷ đồng gia hạn sang năm 2013 (Gafin, 8-1).

Theo bà Đào Thị Hương Lan, Giám đốc Sở Tài chính TP HCM: Thành phố còn 17 doanh nghiệp nhà nước cần cơ cấu lại vốn, lĩnh vực đầu tư do đầu tư vào lĩnh vực ngoài ngành như ngân hàng, bất động sản, chứng khoán… (TBKTSG, 8-1).

* Thông tin thị trường/doanh nghiệp khác:

Ngành dệt may đặt mục tiêu đạt kim ngạch xuất khẩu 18,6 – 19,2 tỉ USD trong năm 2013. Năm 2012, ngành giữ vị trí số 1 lần thứ 4 liên tiếp với kim ngạch 17,2 tỉ USD, tăng 8,5% so với 2011 (Hà Nội mới, 9-1).

* Nông nghiệp và biến đổi khí hậu:

“Dự thảo Quyết định về các chính sách hỗ trợ nhằm nâng cao giá trị gia tăng đối với sản xuất lúa gạo” mà Bộ NN&PTNT đang lấy ý kiến đóng góp đã đề xuất tăng mức hỗ trợ cho các hộ nông dân tham gia cánh đồng mẫu lớn lên 5 triệu đồng/ha, cao hơn gấp 10 lần mức hỗ trợ cho cánh đồng thường. Các DN tham gia cánh đồng mẫu cũng sẽ được nhiều ưu đãi như hỗ trợ lãi suất vay, kinh phí đầu tư lò sấy, … (Dân Việt, 9-1)

Thứ trưởng Bộ NN&PTNT cho biết, Bộ đang khẩn trương hoàn tất cơ cấu tổ chức và hoạt động của lực lượng kiểm ngư Việt Nam để ra mắt Cục Kiểm ngư trong tháng 1 này. Nhiệm vụ trọng tâm của lực lượng kiểm ngư là thanh tra, tuần tra, kiểm soát các hoạt động khai thác và bảo vệ nguồn lợi thủy sản theo đúng các quy định của luật pháp Việt Nam. Việc thành lập một lực lượng  kiểm ngư chuyên trách được cho là cần thiết khi số lượng tàu thuyền đăng ký hoạt động trên biển đang gia tăng trong khi nguồn lợi thủy sản ngày càng suy giảm (TTXVN, 8-1).

Thời tiết xấu trong mấy ngày gần đây đã khiến nhiều vườn trồng Điều tỉnh Bình Phước có nguy cơ khó đậu trái, ảnh hưởng lớn đến năng suất. Nếu cứ tiếp tục mưa lạnh kéo dài thì chắc chắn Điều sẽ mất mùa không chỉ ở Bình Phước mà các tỉnh Đồng Nai, Tây Ninh, Bình Dương cũng bị ảnh hưởng (Pháp luật TPHCM, 9-1).

* Chính trị:

Ngày 8-1, Ban chấp hành Đảng bộ Hà Nội đã lấy phiếu tín nhiệm cá nhân trong Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy và các Phó Chủ tịch HĐND, UBND thành phố. Kết quả, không lãnh đạo nào được 100% xuất sắc nhưng cũng không ai bị đánh giá yếu kém (Dân trí, 9-1).

Ngày 8-1, Viện Nghiên cứu Phát triển Kinh tế – Xã hội và UBND huyện đảo Hoàng Sa, thành phố Đà Nẵng tổ chức công bố chứng cứ pháp lý minh bạch về chủ quyền của Việt Nam đối với 2 quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa. Những tư liệu này do ông Trần Thắng, một Việt Kiều Mỹ cung cấp, bao gồm 150 bản đồ và 3 tập Atlas do Trung Quốc xuất bản. Trên những tấm bản đồ này, biên giới chủ quyền trên biển của Trung Quốc đã được xác định chỉ đến đảo Hải Nam (VOV, 8-1).

* Xã hội:

Ngày 8-1, lãnh đạo Đảng ủy khối các cơ quan tỉnh Bến Tre đã quyết định kỷ luật đối với ông Đặng Minh Ngọc, Đảng ủy viên Đảng ủy cơ sở, Bí thư chi bộ, Giám đốc Trung tâm giới thiệu việc làm và ông Lương Ngọc Trang, nguyên Phó Trưởng Phòng Đào tạo, Trung tâm giới thiệu việc làm, thuộc Sở LĐ, TB&XH tỉnh Bến Tre do đã quan liêu, thiếu trách nhiệm, cố ý làm trái chính sách, pháp luật của nhà nước trong việc quản lý, sử dụng kinh phí Chương trình mục tiêu quốc gia với sai phạm gần 1,7 tỷ đồng, gây thiệt hại, lãng phí lớn ngân sách Nhà nước (TTXVN, 8-1).

Tại hội thảo giáo dục kinh doanh trong trường trung học tổ chức ngày 8-1 ở Hà Nội, Thứ trưởng Bộ GD-ĐT cho biết, môn học giáo dục kinh doanh sẽ được thực hiện đại trà, phổ cập tại 63 tỉnh, thành trong cả nước bắt đầu từ năm học 2015-2016. Để chuẩn bị tốt cho việc áp dụng chính thức tại các địa phương, Bộ GD-ĐT sẽ hoàn thiện hơn hệ thống tài liệu, tập huấn đội ngũ giáo viên, thực hiện tuyên truyền, tạo điều kiện học tập môn học này cho học sinh các trường THPT, trung tâm GDTX (VOV, 8-1).

Ngày 8-1, bên lề hội nghị Ban chấp hành Đảng bộ TP Hà Nội, bí thư Huyện ủy Ứng Hòa cho biết, các cơ quan chức năng của huyện qua kiểm tra đã phát hiện 12 người liên quan đến việc “gian lận” trong kỳ thi tuyển công chức của huyện vào T9.2012 trong đó có trưởng, phó Phòng GD&ĐT; trưởng, phó Phòng nội vụ; chuyên viên Ban tổ chức, chuyên viên Phòng nội vụ và các cặp chấm như hiệu trưởng (Tuổi trẻ, 9-1).

VIỆT NAM HƯỚNG TỚI THỊ TRƯỜNG TOÀN CẦU

Ngoại giao:

Báo Nhật bản ngày 8-1 cho biết, tân Thủ tướng Shinzo Abe sẽ thăm Đông Nam Á (Indonesia, Thái Lan, Việt Nam) trong chyến công du nước ngoài đầu tiên trên cương vị mới  trước  khi thăm Mỹ như đã ông đã từng cam kết. Mặc dù ông Abe muốn thăm Mỹ trước tiên để tăng cường mối quan hệ đồng minh giữa 2 nước nhưng “việc sắp xếp lịch trình khó khăn” đã ngăn cản ông đến Mỹ trước bất cứ nước láng giềng nào khác. Theo đó, chuyến thăm Mỹ của ông Abe sẽ được sắp xếp lại vào tháng 2 tới (VN+, 9-1).

* Thương mại quốc tế:

10T. 2012, kim ngạch thương mại hai chiều giữa Việt Nam và Anh đạt 2,23 tỷ bảng (3,57 tỷ USD), tăng 36% so với cùng kỳ năm trước.

Xuât khẩu hàng hóa của Việt Nam sang Anh chiếm 1,99 tỷ bảng (3,19 tỷ USD), tăng 44% so với cùng kỳ năm trước. Các mặt hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam bao gồm điện thoại di động và thiết bị điện, giày dép, hàng may mặc, đồ nội thất, máy móc và thiết bị cơ khí, cà phê, chè và các loại gia vị, sản phẩm nhựa.

Kim ngạch nhập khẩu của Việt Nam từ  Anh đạt 235,97 triệu bảng (377,55 triệu USD), tăng 91% so với 10 tháng đầu năm 2011. Việt Nam chủ yếu nhập khẩu các mặt hàng như hóa chất, máy móc và thiết bị cơ khí, dược phẩm, máy điện và thiết bị điện, sắt thép, dụng cụ, thiết bị và máy quang học (TTXVN, 9-1).

* Địa kinh tế:

Chứng khoán thế giới hầu hết giảm điểm sau những phiên tăng mạnh xung quanh thời điểm bước sang năm mới do NĐT chốt lời và chờ đợi mùa báo cáo KQKD của công ty Mỹ. Xem chi tiết Trước giờ vào chợ.

Theo kết luận của Trung tâm Chính sách lưỡng đảng Mỹ hôm 7-1: Bộ Tài chính có thể sẽ không còn tiền kể từ ngày 15-2 đến 1-3. Một khi Bộ Tài chính đã dùng hết các khoản vay khẩn cấp thì chỉ còn hai nguồn tiền cho chính phủ hoạt động gồm tiền mặt (số tiền còn lại từ khoản vay khẩn cấp 200 tỉ USD) và nguồn thu từ thuế (tăng thuế thu nhập người giàu). Tuy nhiên, nếu đạt đến giới hạn nợ và Quốc hội không phản ứng kịp thời, chính phủ cũng sẽ vỡ nợ vào khoảng thời gian từ ngày 15-2 đến 1-3 (PL TPHCM, 9-1).

Sau khi hoàn trả toàn bộ số tiền cứu trợ trị giá 182 tỷ USD cho chính phủ Mỹ, tập đoàn bảo hiểm AIG đang cân nhắc có nên kiện lại Chính phủ đòi bồi thường 25 tỉ USD vì thực chất gói cứu trợ này đã khiến họ mất đi hàng chục tỷ USD (CafeF, 9-1).

Theo số liệu của Cơ quan thống kê EU ngày 8-1: tỷ lệ thất nghiệp tại Khu vực đồng tiền chung châu Âu (Eurozone) trong T11.2012 đã tăng lên mức cao kỷ lục là 11,8%, tăng 0,1% so với T10. Tây Ban Nha, Italy và Hy Lạp là ba nước có tỉ lệ thất nghiệp cao nhất (TTXVN, 9-1).

* Địa  Chính trị:

Bộ Ngoại giao Nhật Bản ngày 8-1 đã triệu Đại sứ Trung Quốc tại Tokyo tới để “phản đối kịch liệt” và yêu cầu Trung Quốc chấp dứt điều tàu tới khu vực quanh chuỗi đảo Senkaku/Điếu Ngư do Nhật Bản kiểm soát. Đây là lần đầu tiên dưới thời chính quyền của Thủ tướng Shinzo Abe, Nhật Bản triệu đại sứ Trung Quốc tới để phản đối về vụ việc nói trên (VN+, 8-1).

Ngày 8-1, Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản và Mỹ nhất trí sẽ hợp tác chặt chẽ với nhau về vấn đề quần đảo Senkaku/Điếu Ngư ở Biển Hoa Đông và vấn đề Triều Tiên phóng tên lửa. Nhật Bản hi vọng sẽ hợp tác chặt chẽ với Mỹ để tăng cường vai trò và khả năng răn đe của Lực lượng phòng vệ Nhật Bản trong khi Mỹ tái khẳng định quan hệ đồng minh giữa 2 nước có ý nghĩa quan trọng và là cơ sở cho hòa bình và sự ổn định của khu vực châu Á – Thái Bình Dương (VN+, 9-1).

Ngày 7-1, Tổng thống Mỹ Barack Obama đã thông báo những đề cử cho vị trí Bộ trưởng Quốc phòng và Giám đốc Cục Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) trong nhiệm kỳ tới. Theo đó, nghị sĩ kỳ cựu của đảng Cộng hòa, ôngChuck Hagel sẽ trở thành Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ  và ông John Brennan, cố vấn chống khủng bố của Nhà Trắng sẽ là nhân vật lãnh đạo CIA. Tổng thống Obama thúc giục Thượng viện Mỹ sớm thông qua đề cử ông Chuck Hagel và ông John Brennan (Reuters, 9-1).

Tư lệnh Mỹ tại Afghanistan mới đây đã kiến nghị Nhà Trắng cho phép duy trì từ 6.000 đến 20.000 binh sỹ tại Afghanistan sau năm 2014, khác với kế hoạch ban đầu là 20.000 binh sĩ vào cuối năm 2014 khi chính thức chấm dứt hoạt động tác chiến tại Afghanistan. Tuy nhiên, Tổng thống Obama nhiều khả năng chỉ chấp nhận ở mức dưới 10.000 (TTXVN, 8-1).

_________
Liên quan: